ΘΕΜΑ: "Τάο: στον δρόμο. της κινεζικής σκέψης" -- ΚΕΛΚΙΠ/Σεμινάριο Αρχαίας Φιλοσοφίας ΑΠΟΣΤΟΛΕΑΣ: Kalliopi Papamanoli Παρακαλούμε δείτε το σχετικό αρχείο: https://news.uoc.gr/news/2026/18-02/afisa_amarantidou_updated.pdf Τάο: Στο Μονοπάτι της Κινεζικής Σκέψης Δήμητρα Αμαραντίδου Αν αναζητήσει κανείς τη λέξη τάο στα ελληνικά, τα πρώτα αποτελέσματα δεν είναι φιλοσοφικά. Θα συναντήσει ένα παλιό ιαπωνικό καρτούν, μεταφράσεις ενός κλασικού κινεζικού κειμένου που ταυτίζουν στο μυαλό μας το τάο με τον ταοϊσμό, και κάπου χαμηλότερα το σύμβολο του γιν-γιανγκ. Πριν ακόμη ρωτήσουμε τι σημαίνει η λέξη, βρισκόμαστε ήδη μέσα σε μια σύγχυση.Τι είναι, λοιπόν, το τάο; Ένα όνομα; Ένα βιβλίο; Μια θρησκεία; Μια κοσμική αρχή; Ή απλώς ένας «δρόμος»; Ο χαρακτήρας dào 道σημαίνει δρόμος, οδός, τρόπος. Αποτελείται από ένα πόδι και ένα κεφάλι—σαν μια πορεία που καθοδηγείται––και εκτός από ουσιαστικό δηλώνει και ρήμα: «καθοδηγώ», «οδηγώ», ακόμη και «λέγω», «εκφέρω». Το τάο δεν είναι μόνο ο δρόμος· είναι και το να βαδίζεις, το να δείχνεις τον δρόμο, το να αρθρώνεις μια πορεία. Είναι με κεφαλαίο ή με μικρό; Είναι ένα μοναδικό Τάο ή υπάρχουν πολλά τάο; Είναι η πηγή των «μυριάδων όντων» ή ο τρόπος που κόβουμε λαχανικά, που στρώνουμε το τραπέζι, που διαφωνούμε χωρίς να πληγώνουμε τους άλλους ή τον εαυτό μας, που ασκούμε εξουσία, που κάνουμε πόλεμο (ή τον αποφεύγουμε);Στην κλασική κινεζική σκέψη, το τάο δεν ανήκει αποκλειστικά σε μία σχολή. Διατρέχει διαφορετικά ρεύματα και διαφορετικά κείμενα. Ακόμη και μέσα στο ίδιο το Τάο Τε Τσινγκ, η λέξη έχει διαφορετικές σημασίες· άλλοτε δηλώνει μια κοσμική αρχή, άλλοτε έναν τρόπο διακυβέρνησης, άλλοτε μια στάση ζωής. Το τάο περιγράφει το γεγονός ότι όλα βρίσκονται σε μια πορεία––αλλά ταυτόχρονα μας ρωτά: Πώς βαδίζεις; Και εδώ αναδύεται το παράδοξο: το τάο είναι ένα, η πορεία, αλλά και δύο: τα δύο σημεία της πορείας από το Α στο Β. Είναι ένας δρόμος κοινός, αλλά και αποκλειστικά ατομικός. Και ένας από τους τρόπους να περιγράψουμε το τάο είναι να αναγνωρίσουμε την αδυναμία περιγραφής του. Το τάο μας καλεί να μάθουμε να ζούμε μέσα σε αυτά και άλλα παράδοξα, όχι λύνοντάς τα, αλλά κατοικώντας τα. Βιογραφικό Η Δήμητρα Αμαραντίδου είναι Αναπληρώτρια Καθηγήτρια κινεζικής φιλοσοφίας στο Ανώτατο Ινστιτούτο Κομφουκιανικών Σπουδών του Πανεπιστημίου της Σαντόνγκ (Shandong University) και συντάκτρια της αγγλικής έκδοσης του περιοδικού Wenshizhe 文史哲 (Journal of Chinese Humanities, Brill). Eίναι κάτοχος πτυχίου αγγλικής και ελληνικής φιλολογίας (με ειδίκευση στη γλωσσολογία) από το Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών, μεταπτυχιακού διπλώματος στις κινεζικές σπουδές από το Πανεπιστήμιο της Ναντσίνγκ(Νanjing University) και διδακτορικού διπλώματος στην κινεζική φιλοσοφία από το East China Normal University (Σαγκάη). Η έρευνά της επικεντρώνεται στην πρώιμη κινεζική σκέψη, με ιδιαίτερη έμφαση στην ειρωνεία, το χιούμορ και το παράδοξο. Mελετά επίσης τη φιλοσοφική σημασία της πρόσληψης της μορφής του Κομφούκιου στην κινεζική και τη δυτική παράδοση, την πρόσληψη και τη μετάφραση της πρώιμης κινεζικής φιλοσοφίας στην Ελλάδα, καθώς και την παιδαγωγική των κλασικών κινεζικών φιλοσοφικών κειμένων. Η υπό έκδοση μονογραφία της με τίτλο Irony in the Analects: Confucian Life Lessons with a Twist θα κυκλοφορήσει από τον εκδοτικό οίκο Routledge. Η Δήμητρα Αμαραντίδου είναι συνιδρύτρια και συνεπικεφαλής του Geju yu Dongjian 格局与洞见 ΚινεζοελληνικούΦόρουμ Φιλοσοφίας (Chinese–Greek Philosophy Forum), Εταίρος του Collaborative Learning Project στο East China Normal University και Επιμελήτρια Βιβλιοκρισιών (Κίνα/Νοτιοανατολική Ασία) για το περιοδικό Philosophy East and West. Έχει μεταφράσει έργα σύγχρονης κινεζικής φιλοσοφίας στα αγγλικά και τα ελληνικά και έχει διδάξει κινεζική και συγκριτική φιλοσοφία στο Πανεπιστήμιο του Μακάο, το Πανεπιστήμιο Shanghai Normal και το Πανεπιστήμιο East China Normal. |